Ile wynosi składka KRUS za pomocnika w 2026 roku?

Składka na ubezpieczenie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie wynosi w 2026 r. 78 zł miesięcznie i przy krótszym okresie liczy się ją proporcjonalnie do liczby dni. Składka zdrowotna od 1 kwietnia 2026 r. wynosi 277 zł i jest niepodzielna: należy się w całości za każdy miesiąc, w którym pomocnik był ubezpieczony choćby jeden dzień. Obie opłaca rolnik.

Ile dni można pracować na umowie o pomocy przy zbiorach?

Łącznie najwyżej 180 dni w roku kalendarzowym ze wszystkich takich umów jednego pomocnika, także u różnych rolników (art. 91c ust. 1 ustawy). Dlatego pomocnik przed podpisaniem umowy składa oświadczenie, ile dni pracował już w danym roku.

Czy obywatel Ukrainy może pracować na umowie o pomocy przy zbiorach?

Tak. Według KRUS obywatele Ukrainy objęci specustawą mogli do 4 marca 2026 r. pracować dłużej niż 180 dni i wykonywać wszystkie czynności rolnicze. Od 5 marca 2026 r. do 4 marca 2027 r. te same zasady dotyczą beneficjentów ochrony czasowej, dopóki zachowują ten status. Pozostali cudzoziemcy spoza UE potrzebują zezwolenia na pracę sezonową.

Czy od wynagrodzenia pomocnika płaci się podatek?

Tak, przychód z umowy o pomocy przy zbiorach to przychód z innych źródeł opodatkowany według skali, bez kosztów uzyskania (art. 20 ust. 1 i art. 24 ust. 21 ustawy o PIT). Rolnik nie pobiera zaliczek, tylko wystawia informację PIT-11. Nieodpłatne wyżywienie i zakwaterowanie są zwolnione z podatku (art. 21 ust. 1 pkt 144).

Jak wypowiedzieć umowę o pomocy przy zbiorach?

Każda strona może ją wypowiedzieć. Umowa rozwiązuje się z upływem dnia, w którym została wypowiedziana, chyba że strony ustaliły w umowie inny termin (art. 91c ust. 2 ustawy). O wcześniejszym zakończeniu umowy rolnik informuje KRUS.

Czy umowa o pomocy przy zbiorach to umowa o pracę?

Nie. Ustawa wprost mówi, że pomoc przy zbiorach na tej podstawie nie jest zatrudnieniem w rozumieniu Kodeksu pracy (art. 91a ust. 4), a w sprawach nieuregulowanych stosuje się Kodeks cywilny (art. 91f). Pomocnik nie nabywa prawa do urlopu ani okresu wypowiedzenia z Kodeksu pracy.

Wzór umowy · aktualizacja 23 września 2026

Umowa o pomocy przy zbiorach: wzór PDF i Word do pobrania

Q: Jakie prace można wykonywać na umowie o pomocy przy zbiorach?

Tylko pomoc przy zbiorach chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół i roślin zielarskich: zbieranie, usuwanie zbędnych części roślin, sortowanie oraz przygotowanie plonów do transportu, przechowywania lub sprzedaży albo czynności związane z pielęgnowaniem i poprawą jakości plonów (art. 91a ust. 2). Zboże, rzepak czy prace przy zwierzętach wymagają innej umowy.

Umowa o pomocy przy zbiorach to umowa z ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (art. 91a-91f), w której pełnoletni pomocnik pomaga rolnikowi przy zbiorach chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół i roślin zielarskich za umówione wynagrodzenie. Zawiera się ją na piśmie przed rozpoczęciem pracy, jeden pomocnik może pracować na jej podstawie łącznie do 180 dni w roku, a rolnik zgłasza go do KRUS w ciągu 7 dni i opłaca składki: w 2026 r. 78 zł miesięcznie na ubezpieczenie wypadkowe, liczone proporcjonalnie do dni, oraz 277 zł składki zdrowotnej za każdy rozpoczęty miesiąc. Wzór Denwi ma 2 strony A4 w PDF i Word, z ewidencją dni pomocy.

Pobierz wzór PDF Pobierz w Wordzie (DOCX)

Wypełnij online i pobierz Otwórz PDF w przeglądarce (bez pobierania)

Format:: PDF i Word (DOCX), 2 strony A4
Podstawa:: art. 91a-91f ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników
Limit:: 180 dni w roku na pomocnika, ze wszystkich umów
Zgłoszenie do KRUS:: 7 dni od zawarcia umowy, formularz KRUS UD-89a
Składki 2026:: 78 zł/mies. wypadkowa (proporcjonalnie) + 277 zł/mies. zdrowotna
Stan prawny:: wrzesień 2026

Pierwsza strona wzoru umowy o pomocy przy zbiorach: dane rolnika i pomocnika, rodzaj upraw, zakres czynności, czas i oświadczenie o liczbie dni

PDF · 2 strony A4 · 126 KB · podgląd pierwszej strony

Co zawiera wzór umowy

Każde pole ma swój cel: identyfikuje strony i przedmiot albo chroni jedną ze stron w razie sporu.

Strony umowy

Rolnik oraz pełnoletni pomocnik z datą urodzenia, obywatelstwem i dokumentem tożsamości. PESEL wpisujesz, jeśli pomocnik go ma, bo cudzoziemcy często go nie mają.

§ 1-2. Uprawy i zakres czynności

Kratki z pięcioma grupami upraw z ustawy (chmiel, owoce, warzywa, tytoń, zioła i rośliny zielarskie) oraz z czynnościami z art. 91a ust. 2: zbieranie, usuwanie zbędnych części roślin, sortowanie i przygotowanie plonów do transportu, przechowywania lub sprzedaży.

§ 3-4. Miejsce, czas i oświadczenie o dniach

Miejsce w gospodarstwie, okres umowy i dzień rozpoczęcia pomocy, od którego pomocnik jest ubezpieczony. Pomocnik oświadcza, ile dni w tym roku pracował już u innych rolników, co pozwala pilnować limitu 180 dni.

§ 5. Wynagrodzenie

Stawka za godzinę, za ilość plonów, za dzień albo ryczałt, termin i sposób wypłaty oraz kratki na nieodpłatne zakwaterowanie i wyżywienie, które są zwolnione z podatku.

§ 6-10. Obowiązki, KRUS, cudzoziemiec, wypowiedzenie

Narzędzia zapewnia rolnik, pomocnik pracuje osobiście. Zgłoszenie do KRUS w 7 dni i składki do 15. dnia następnego miesiąca. Oświadczenie cudzoziemca o podstawie legalnej pracy. Wypowiedzenie z upływem dnia, w którym je złożono, chyba że strony ustalą inaczej.

Załącznik: ewidencja dni

Tabela z datą, godzinami lub ilością plonów, wynagrodzeniem i podpisem pomocnika. Ułatwia rozliczenie wypłat i składki wypadkowej liczonej za dni.

Jak wypełnić umowę krok po kroku

1
Sprawdź, czy to właściwa umowa
Umowa obejmuje tylko pomoc przy zbiorach chmielu, owoców, warzyw, tytoniu, ziół i roślin zielarskich. Do innych prac, na przykład przy zwierzętach, orce czy budowie, potrzebna jest umowa zlecenia albo umowa o pracę.
2
Zbierz oświadczenie o dniach
Przed podpisaniem pomocnik podaje, ile dni w tym roku pracował przy zbiorach u innych rolników. Łącznie nie może przekroczyć 180 dni.
3
Podpisz umowę przed pracą
Umowa musi być na piśmie i podpisana przed pierwszym dniem pomocy. Wpisz dzień rozpoczęcia, jeśli pomocnik zacznie później niż w dniu podpisania.
4
Zgłoś pomocnika do KRUS w 7 dni
Złóż formularz KRUS UD-89a w placówce KRUS, pocztą albo elektronicznie w ciągu 7 dni od zawarcia umowy, nie później niż przed końcem okresu umowy.
5
Prowadź ewidencję i opłać składki
Zapisuj dni pomocy w załączniku. Składki za dany miesiąc wpłać do 15. dnia następnego miesiąca na rachunek KRUS, bez wezwania.

Najczęstsze błędy w umowie

Podpisanie umowy dopiero po rozpoczęciu zbiorów. Ustawa wymaga formy pisemnej przed pierwszym dniem pomocy.
Brak zgłoszenia do KRUS w 7 dni. Pomocnik podlega ubezpieczeniu z mocy ustawy, więc składki i tak są należne, a za spóźnienie KRUS nalicza odsetki (art. 40a ustawy).
Zatrudnianie na tej umowie do prac spoza zbiorów, na przykład przy zbożu, zwierzętach czy remoncie.
Przekroczenie 180 dni, bo nikt nie zapytał pomocnika o wcześniejsze umowy u innych rolników.
Potrącanie składek KRUS z wynagrodzenia pomocnika. Składki opłaca rolnik.
Cudzoziemiec bez zezwolenia na pracę sezonową albo innej podstawy do legalnej pracy.

Pobierz wzór PDF Pobierz w Wordzie (DOCX)

Co zrobić po podpisaniu umowy

Zapisz je sobie albo wydrukuj tę stronę razem z dokumentem.

Kto	Co	Termin	Podstawa
Rolnik	Zgłoszenie pomocnika do ubezpieczenia w KRUS	7 dni od zawarcia umowy, nie później niż przed upływem okresu umowy	art. 37 ust. 1a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników
Rolnik	Opłacenie składek za pomocnika za dany miesiąc	do 15. dnia następnego miesiąca	art. 40 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników
Rolnik	Poinformowanie KRUS o zmianach, na przykład o wcześniejszym rozwiązaniu umowy	14 dni	art. 37 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników
Rolnik	Informacja PIT-11 o przychodach pomocnika (gdy przychód podlega podatkowi w Polsce)	urzędowi skarbowemu do końca stycznia, pomocnikowi do końca lutego następnego roku	art. 42a i 42g ustawy o PIT

Najczęstsze pytania

Każda pełnoletnia osoba, z którą rolnik zawarł umowę o pomocy przy zbiorach (art. 6 pkt 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników): student, emeryt, osoba zatrudniona gdzie indziej czy domownik innego rolnika. Cudzoziemiec spoza UE musi mieć podstawę do legalnego pobytu i pracy, najczęściej zezwolenie na pracę sezonową wydane przez starostę.

Przeczytaj też

Inne wzory: praca i zatrudnienie

Szukasz pomocników do zbiorów?

Dodaj ogłoszenie o pracy przy zbiorach albo sprzedaży plonów na Denwi. Publikacja kosztuje 0 zł i nie pobieramy prowizji.

Zobacz, jak działają darmowe ogłoszenia na Denwi

Dodaj ogłoszenie za darmo Ogłoszenia rolnicze

Jak przygotowaliśmy ten wzór

Wzór opracowała redakcja Denwi. Każdy zapis sprawdziliśmy w aktualnych tekstach ustaw i na stronach urzędów (4 źródła poniżej), a całość sprawdziliśmy ponownie w osobnym przeglądzie redakcyjnym pod kątem zgodności z przepisami i przydatności w praktyce. Stan prawny: wrzesień 2026, ostatnia aktualizacja 23 września 2026.

Zasady tworzenia treści opisuje polityka redakcyjna. Widzisz błąd albo zmianę przepisów? Napisz do nas, poprawimy wzór.

Wzór dotyczy typowych sytuacji i nie zastępuje porady prawnej. W nietypowej sprawie, przy dużej wartości albo w sporze skonsultuj treść z prawnikiem.

Źródła

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników, art. 3, 6, 7, 8, 37, 40, 91a-91f (Dz.U. 2025 poz. 1770) - ISAP, Kancelaria Sejmu
Pomocnik rolnika: zasady ubezpieczenia, składki, cudzoziemcy - KRUS
Wysokość składki za pomocnika rolnika w 2026 r. - KRUS
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 20, 21 ust. 1 pkt 144, 24 ust. 21, 42a (Dz.U. 2026 poz. 592) - ISAP, Kancelaria Sejmu