Zwrot auta do komisu i reklamacja: gwarancja czy rękojmia

Kupiłeś auto w komisie, a po tygodniu coś stuka w zawieszeniu albo po prostu żałujesz decyzji. Czy zwrot auta do komisu jest możliwy, ile masz na to czasu i czy obowiązuje gwarancja, zależy od trzech rzeczy: gdzie podpisałeś umowę, kto w niej figuruje jako sprzedawca i czy kupowałeś jako konsument. Rozkładamy to po kolei.

Czy można zwrócić auto do komisu bez podania przyczyny?

Ustawa o prawach konsumenta definiuje oba rodzaje umów dość wąsko:

• Umowa na odległość to umowa zawarta w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, z wyłącznym użyciem środków porozumiewania się na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie (art. 2 pkt 1). Przykład: komis sprzedaje przez stronę internetową lub telefonicznie, umowę i płatność załatwiacie zdalnie, a auto przyjeżdża na lawecie.
• Umowa poza lokalem przedsiębiorstwa to między innymi umowa zawarta przy jednoczesnej fizycznej obecności stron w miejscu, które nie jest lokalem komisu (art. 2 pkt 2). Przykład: przedstawiciel komisu przywozi auto pod Twój dom i tam podpisujecie umowę.

Jeśli obejrzałeś auto w komisie, a potem dosłałeś zgodę mailem, albo zarezerwowałeś je przez telefon i podpisałeś umowę na placu, to umowa jest zawarta w lokalu, a nie na odległość. Wtedy zostaje Ci odpowiedzialność komisu za wady, opisana niżej, albo dobra wola komisu.

Ile czasu jest na zwrot auta do komisu?

Trzy szczegóły, które przy aucie mają znaczenie:

• Koszty zwrotu. Ponosisz bezpośrednie koszty zwrotu auta, chyba że komis zgodził się je ponieść albo nie poinformował Cię o nich (art. 34 ust. 2). Przy aucie to zwykle transport lawetą albo dojazd do komisu.
• Przebieg i zużycie. Odpowiadasz za zmniejszenie wartości auta, jeśli korzystałeś z niego ponad to, co konieczne, żeby sprawdzić jego charakter, cechy i działanie (art. 34 ust. 4). Jazda próbna tak, tysiąc kilometrów wakacyjnej trasy raczej nie.
• Forma oświadczenia. Możesz skorzystać z formularza z załącznika do ustawy albo napisać własne pismo. Gotowe odstąpienie od umowy kupna samochodu ma osobną kratkę na odstąpienie od umowy zawartej na odległość. Czym jest samo odstąpienie od umowy, wyjaśniamy w słowniku.

Czy kupując auto z komisu jest gwarancja?

Od 1 stycznia 2023 roku do sprzedaży przedsiębiorcy na rzecz konsumenta nie stosuje się kodeksowych przepisów o rękojmi. Zastępuje je rozdział 5a ustawy o prawach konsumenta (art. 43a). Potocznie wszyscy dalej mówią „rękojmia”, ale prawnie to odpowiedzialność za brak zgodności towaru z umową.

Źródła w tabeli: art. 7 i 43c ustawy o prawach konsumenta oraz art. 577 Kodeksu cywilnego. Oba uprawnienia działają obok siebie: możesz wybrać, z którego korzystasz (art. 579 k.c.). UOKiK radzi, żeby z gwarancji korzystać zwłaszcza wtedy, gdy minął już termin odpowiedzialności sprzedawcy.

Gdy gwarant nie wskazał terminu na naprawę, ma na nią 14 dni od dostarczenia auta (art. 580 § 2 k.c.). Przy istotnej naprawie termin gwarancji biegnie od nowa (art. 581 § 1 k.c.).

Jak złożyć reklamację auta z komisu?

1. Udokumentuj wadę

   Zdjęcia, nagranie dźwięku, wydruk błędów z diagnostyki, opinia warsztatu. Zapisz datę, kiedy objawy się pojawiły.

2. Złóż reklamację do komisu

   Na piśmie, z kopią dla siebie. Wskaż umowę albo fakturę, opisz wadę i żądanie. Możesz skorzystać ze wzoru reklamacji, który ma wariant dla zakupu od przedsiębiorcy.

3. Udostępnij auto do naprawy

   Komis odbiera auto na swój koszt i ponosi koszty naprawy lub wymiany, w tym przewozu, robocizny i części.

4. Pilnuj terminu 14 dni

   Brak odpowiedzi w terminie oznacza uznanie reklamacji. Zachowaj dowód doręczenia.

5. Gdy naprawa nie pomoże

   Składasz oświadczenie o obniżeniu ceny albo o odstąpieniu od umowy.

Kolejność żądań wynika z art. 43d i 43e ustawy. Najpierw naprawa albo wymiana; przy używanym aucie wymiana na identyczny egzemplarz zwykle nie wchodzi w grę, więc komis naprawia. Obniżenie ceny albo odstąpienie przysługuje, gdy komis odmówił, nie naprawił, naprawa nie pomogła albo z okoliczności widać, że nie naprawi w rozsądnym czasie. Możesz też od razu odstąpić lub obniżyć cenę, jeśli brak zgodności jest tak istotny, że to uzasadnia.

Przy wadzie nieistotnej od umowy nie odstąpisz, ale ustawa domniemywa, że brak zgodności jest istotny, więc to komis musiałby wykazać, że jest inaczej. Po odstąpieniu oddajesz auto na koszt komisu, a komis zwraca cenę w 14 dni od otrzymania auta lub dowodu jego odesłania.

Co z wadą ukrytą w aucie z komisu?

Domniemanie z art. 43c nie działa bez ograniczeń. Nie stosuje się go, gdy komis udowodni coś innego albo gdy nie da się go pogodzić ze specyfiką towaru lub charakterem braku zgodności. Przy używanym aucie to ważne: zużyte klocki hamulcowe po 18 miesiącach trudno uznać za wadę z dnia wydania, pęknięty blok silnika ukryty pod nowym lakierem łatwiej.

Kluczowy jest też opis w umowie. Komis nie odpowiada za konkretną cechę auta, jeśli najpóźniej przy zawarciu umowy zostałeś wyraźnie poinformowany, że odbiega ona od normy, i wyraźnie i odrębnie ją zaakceptowałeś (art. 43b ust. 4). Ogólna formułka „kupujący zapoznał się ze stanem technicznym i nie wnosi zastrzeżeń” tego wymogu nie spełnia, a postanowienia mniej korzystne dla konsumenta niż ustawa są nieważne (art. 7). Jak komis powinien to zapisać, widać we wzorze umowy kupna-sprzedaży samochodu z komisu.

Przed zakupem sprawdź historię auta w bezpłatnym raporcie z CEPiK. Jak to zrobić, opisujemy w tekście o sprawdzeniu historii pojazdu po VIN.

Komis sprzedał auto w imieniu właściciela. Jakie masz prawa?

Komis w ścisłym znaczeniu sprzedaje cudze auto we własnym imieniu (art. 765 k.c.) i wtedy jest Twoim sprzedawcą. Kodeks pozwala komisowi uwolnić się od odpowiedzialności za ukryte wady przez uprzedzenie kupującego, ale nie wtedy, gdy kupującym jest konsument (art. 770 § 2 k.c.).

Przy pośrednictwie jest inaczej. Umowę podpisujesz z właścicielem auta, nawet jeśli dzieje się to w biurze komisu. Między osobami prywatnymi rękojmię można wyłączyć lub ograniczyć (art. 558 § 1 k.c.), a sprzedawca odpowiada za wadę stwierdzoną przed upływem dwóch lat od wydania (art. 568 § 1 k.c.). Wyłączenie nie chroni sprzedawcy, który wadę podstępnie zataił. Krok po kroku prowadzi przez to tekst zwrot i reklamacja od osoby prywatnej, a szersze porównanie obu ścieżek znajdziesz w tekście komis czy osoba prywatna.

Co zrobić, gdy komis odrzuca reklamację?

UOKiK wskazuje trzy ścieżki: porady telefoniczne i przez formularz w prostych sprawach, rzecznika konsumentów (porady, reklamacje, pisma procesowe) oraz Inspekcję Handlową (porady, mediacje, sądy polubowne przy wojewódzkich inspektoratach). Adres rzecznika i inspektoratu w swojej miejscowości znajdziesz w wyszukiwarce na stronie UOKiK.

Przy większej szkodzie, na przykład gdy chodzi o odstąpienie od umowy i zwrot całej ceny, opinia niezależnego rzeczoznawcy i rozmowa z prawnikiem przed wysłaniem kolejnego pisma to dobrze wydane pieniądze.

Sprzedajesz auto, które kupiłeś niedawno? Sprawdź, czy nie dotyczy Cię PIT w tekście sprzedaż auta przed upływem 6 miesięcy. Ogłoszenie dodasz bez opłat, zasady opisuje strona darmowe ogłoszenia.