Formalności
Ile kosztuje notariusz przy kupnie mieszkania? 2026
Przy mieszkaniu za 450 000 zł taksa to maks. 1580,55 zł z VAT, a z PCC, wpisem i wypisami ponad 11 000 zł. Stawki z rozporządzenia i 3 przykłady wyliczeń.
Bank przyznał kredyt na mieszkanie za 450 000 zł i pyta, czy masz pieniądze na „koszty okołotransakcyjne”. Ile kosztuje notariusz przy kupnie mieszkania? Sama taksa za akt to najwyżej 1580,55 zł z VAT, ale u notariusza zapłacisz też podatek i opłaty sądowe. Razem przy tej cenie wychodzi ponad 11 000 zł, a przy pierwszym mieszkaniu kilka razy mniej.
Kwoty poniżej policzyliśmy według rozporządzenia o maksymalnych stawkach taksy notarialnej, ustawy o kosztach sądowych i ustawy o PCC. Podatek dochodowy płaci sprzedający, nie Ty, więc tu go pomijamy; opisaliśmy go w tekście podatek od sprzedaży mieszkania.
Ile kosztuje notariusz przy kupnie mieszkania z rynku wtórnego?
Krótka odpowiedź
Maksymalna taksa za akt sprzedaży lokalu mieszkalnego to połowa stawki z § 3 rozporządzenia, plus 23% VAT. Przy mieszkaniu za 300 000 zł to 1211,55 zł, za 450 000 zł 1580,55 zł, za 700 000 zł 2195,55 zł. Na rynku wtórnym dochodzi PCC 2% ceny, chyba że kupujesz pierwsze mieszkanie.
Tabela pokazuje dwie największe pozycje dla kilku typowych cen. Taksa to górna granica, PCC to kwota stała.
| Cena mieszkania | Stawka z § 3 | Maks. taksa za akt (połowa), netto | Taksa z VAT 23% | PCC 2% |
|---|---|---|---|---|
| 300 000 zł | 1970 zł | 985 zł | 1211,55 zł | 6000 zł |
| 450 000 zł | 2570 zł | 1285 zł | 1580,55 zł | 9000 zł |
| 550 000 zł | 2970 zł | 1485 zł | 1826,55 zł | 11 000 zł |
| 700 000 zł | 3570 zł | 1785 zł | 2195,55 zł | 14 000 zł |
| 1 000 000 zł | 4770 zł | 2385 zł | 2933,55 zł | 20 000 zł |
1/2
stawki z § 3 to maksimum za akt sprzedaży lokalu mieszkalnego
Źródło: rozporządzenie o taksie, § 6 pkt 19
2%
PCC od wartości rynkowej mieszkania, płaci kupujący
Źródło: ustawa o PCC, art. 4 i 7
200 zł
opłata sądowa od wniosku o wpis własności do księgi wieczystej
Źródło: ustawa o kosztach sądowych, art. 42
Jak liczy się taksę notarialną?
Krótka odpowiedź
Od wartości mieszkania podanej przez strony, według progów z § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Dla wartości od 60 000 zł do 1 000 000 zł stawka to 1010 zł plus 0,4% nadwyżki ponad 60 000 zł. Za umowę sprzedaży lokalu mieszkalnego maksimum wynosi połowę tej kwoty.
Pełna tabela progów z § 3:
| Wartość mieszkania | Maksymalna stawka netto |
|---|---|
| od 30 000 do 60 000 zł | 710 zł + 1% nadwyżki ponad 30 000 zł |
| od 60 000 do 1 000 000 zł | 1010 zł + 0,4% nadwyżki ponad 60 000 zł |
| od 1 000 000 do 2 000 000 zł | 4770 zł + 0,2% nadwyżki ponad 1 000 000 zł |
| powyżej 2 000 000 zł | 6770 zł + 0,25% nadwyżki, nie więcej niż 10 000 zł |
Trzy zasady z rozporządzenia, które zmieniają wynik. Po pierwsze, umowa sprzedaży lokalu mieszkalnego jest na liście czynności z połową stawki (§ 6 pkt 19). Po drugie, przy liczeniu wartości nie odlicza się obciążeń ani bonifikat (§ 4), więc hipoteka sprzedającego nie obniża taksy. Po trzecie, to są maksima. Notariusz może wziąć mniej i pytanie o wycenę w dwóch, trzech kancelariach ma sens.
Do taksy kancelarie doliczają 23% VAT. Krajowa Rada Notarialna tłumaczyła Rzecznikowi Praw Obywatelskich, że VAT jest należnością Skarbu Państwa i dolicza się go do taksy, a nie wlicza w nią. Opłaty sądowe i PCC VAT-em nie są objęte, bo notariusz tylko je pobiera i przekazuje. Krótką definicję i resztę stawek znajdziesz w haśle taksa notarialna.
Co jeszcze płacisz u notariusza poza taksą?
Krótka odpowiedź
Wynagrodzenie za wniosek o wpis do księgi wieczystej (do 200 zł netto), opłatę sądową 200 zł za wpis własności, wypisy aktu po maksymalnie 6 zł netto za stronę i PCC. Przy kredycie dochodzi taksa za ustanowienie hipoteki, 200 zł opłaty sądowej za jej wpis i PCC od hipoteki.
Notariusz pobiera te kwoty w dniu aktu, a część z nich od razu przekazuje do sądu i urzędu skarbowego.
| Pozycja | Kwota | Podstawa |
|---|---|---|
| Wniosek wieczystoksięgowy | maks. 200 zł netto | § 16 rozporządzenia, uchwała SN III CZP 5/13 |
| Opłata sądowa za wpis własności | 200 zł | art. 42 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych |
| Wypisy aktu | maks. 6 zł netto za rozpoczętą stronę | § 12 rozporządzenia |
| PCC od sprzedaży | 2% wartości rynkowej | art. 6 ust. 1 pkt 1 i art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o PCC |
| Taksa za ustanowienie hipoteki pod kredyt mieszkaniowy | maks. 1/4 stawki z § 3 | § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia |
| Opłata sądowa za wpis hipoteki | 200 zł | art. 42 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych |
| PCC od hipoteki | 0,1% kwoty wierzytelności albo 19 zł, gdy jej wysokość jest nieustalona | art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy o PCC |
Którą stawkę PCC od hipoteki zastosować i od jakiej wartości liczyć taksę za jej ustanowienie, kancelaria ustali na podstawie umowy kredytu. Poproś o wyliczenie przed aktem. W przykładzie niżej przyjmujemy 19 zł.
Kiedy nie płacisz PCC?
Krótka odpowiedź
Gdy kupujesz pierwsze mieszkanie albo dom (art. 9 pkt 17 ustawy o PCC) i gdy kupujesz od dewelopera, który sprzedaje z VAT (art. 2 pkt 4). Przy mieszkaniu za 450 000 zł zwolnienie oznacza 9000 zł mniej do zapłaty u notariusza.
Zwolnienie z art. 9 pkt 17 obejmuje osobę fizyczną, której w dniu zakupu i wcześniej nie przysługiwała własność mieszkania ani domu, ani spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Nie przekreśla go udział do 50% nabyty w spadku. Jeśli kupujecie we dwoje, warunek musi spełniać każde z was, bo przepis mówi o osobie fizycznej lub osobach fizycznych, którym żadne z tych praw nie przysługiwało.
Na rynku pierwotnym PCC zwykle nie ma, bo sprzedaż jest opodatkowana VAT. Wyjątek z art. 7a dotyczy kupującego szósty i kolejny lokal w tej samej inwestycji: wtedy PCC wynosi 6%. Taksa za umowę deweloperską i za umowę przeniesienia własności lokalu, także w jej wykonaniu, to maksymalnie połowa stawki (§ 6 pkt 15a i 16).
Przykłady wyliczeń kosztów notarialnych
Trzy scenariusze, każdy na maksymalnych stawkach. Liczbę stron wypisów przyjęliśmy umownie, bo zależy od długości aktu i liczby egzemplarzy.
Przykład 1: mieszkanie za 380 000 zł za gotówkę, rynek wtórny
Kupujący ma już mieszkanie, więc płaci PCC.
- Taksa: 1010 zł + 0,4% z 320 000 zł = 2290 zł, połowa to 1145 zł netto, z VAT 1408,35 zł
- PCC 2%: 7600 zł
- Wniosek wieczystoksięgowy: 200 zł netto, z VAT 246 zł
- Opłata sądowa za wpis własności: 200 zł
- Wypisy, 30 stron po 6 zł netto: 180 zł, z VAT 221,40 zł
Razem: 9675,75 zł, z czego 7600 zł to podatek.
Przykład 2: pierwsze mieszkanie za 650 000 zł z kredytem 520 000 zł
Kupujący nigdy nie miał mieszkania, więc jest zwolniony z PCC od sprzedaży. Hipoteka pod kredyt jest ustanawiana w tym samym akcie; taksę za nią liczymy tu od kwoty kredytu.
- Taksa za sprzedaż: 1010 zł + 0,4% z 590 000 zł = 3370 zł, połowa to 1685 zł netto, z VAT 2072,55 zł
- Taksa za hipotekę: 1010 zł + 0,4% z 460 000 zł = 2850 zł, 1/4 to 712,50 zł netto, z VAT 876,38 zł
- PCC od sprzedaży: 0 zł (art. 9 pkt 17)
- PCC od hipoteki: 19 zł
- Opłaty sądowe: 200 zł za własność i 200 zł za hipotekę
- Wniosek wieczystoksięgowy: 246 zł z VAT
- Wypisy, 40 stron: 240 zł netto, z VAT 295,20 zł
Razem: 3909,13 zł. Bez zwolnienia doszłoby 13 000 zł PCC.
Przykład 3: spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu za 300 000 zł bez księgi wieczystej
Za akt zbycia spółdzielczego własnościowego prawa taksa to także połowa stawki (§ 6 pkt 5). Kupujący chce założyć księgę.
- Taksa: 1970 zł, połowa to 985 zł netto, z VAT 1211,55 zł
- PCC 2%: 6000 zł (stawka obejmuje własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego)
- Opłaty sądowe: 100 zł za założenie księgi i 200 zł za wpis prawa
- Wniosek wieczystoksięgowy: 246 zł z VAT
- Wypisy, 25 stron: 150 zł netto, z VAT 184,50 zł
Razem: 7942,05 zł.
Kto płaci notariusza: kupujący czy sprzedający?
Krótka odpowiedź
Przepisy tego nie rozstrzygają dla taksy, wypisów i opłat sądowych, więc decyduje umowa stron. Rozstrzygają za to podatek: PCC od sprzedaży płaci kupujący (art. 4 pkt 1 ustawy o PCC), a PCC od hipoteki ten, kto składa oświadczenie o jej ustanowieniu (art. 4 pkt 8).
Podział kosztów zapiszcie w umowie przedwstępnej, żeby w kancelarii nie było niespodzianek. Gotowy punkt wyjścia to wzór umowy przedwstępnej sprzedaży mieszkania, a przy wpłacie zadatku przyda się umowa zadatku.
Notariusz nie sporządzi aktu, dopóki PCC nie zostanie zapłacony: ustawa każe płatnikowi uzależnić dokonanie czynności od uprzedniego zapłacenia podatku (art. 10 ust. 3). Przelew lub gotówkę miej więc gotowe najpóźniej w dniu podpisania. Zanim się umówisz, sprawdź stan prawny mieszkania; jak czytać księgę, pokazujemy w tekście jak sprawdzić księgę wieczystą.
Czy taksa notarialna zdrożeje?
Krótka odpowiedź
Może. Ministerstwo Sprawiedliwości prowadzi projekt zmiany rozporządzenia, który podnosi między innymi stawki za wypisy (z 6 do 12 zł za każdą z pierwszych 10 stron), testamenty i pełnomocnictwa. 1 października 2026 roku projekt był na etapie opiniowania i nie wszedł w życie.
Sprawdziliśmy stan prac w Rządowym Centrum Legislacji. Według opisu projektu połowa stawki za sprzedaż lokalu mieszkalnego zostaje, a nowe progi dotyczą głównie transakcji powyżej 2 000 000 zł. Jeśli akt zaplanowałeś na kolejne miesiące, zapytaj kancelarię, według jakich stawek policzy wynagrodzenie. Gdy nowelizacja wejdzie w życie, zaktualizujemy wyliczenia w tym tekście.
Jeśli to Ty sprzedajesz, a nie kupujesz, kolejność kroków od ogłoszenia do aktu opisaliśmy w tekście sprzedaż mieszkania bez pośrednika. Ogłoszenie możesz opublikować na Denwi za 0 zł, bez prowizji i bez limitu liczby ogłoszeń; szczegóły na stronie darmowe ogłoszenia.
Sprzedajesz mieszkanie?
Ogłoszenie nieruchomości na Denwi kosztuje 0 zł, a od transakcji nie pobieramy prowizji.
Jak działają darmowe ogłoszenia na Denwi ›Najczęstsze pytania
Kto płaci notariusza przy kupnie mieszkania?
Przepisy nie wskazują strony, która płaci taksę, więc ustalacie to w umowie, najlepiej już w przedwstępnej. Przesądzony jest tylko PCC: przy sprzedaży obowiązek podatkowy ciąży na kupującym, a notariusz pobiera podatek jako płatnik.
Czy można negocjować cenę u notariusza?
Tak. Rozporządzenie określa stawki maksymalne, więc kancelaria może wziąć mniej. Negocjujesz tylko taksę i wypisy; PCC i opłaty sądowe są stałe i notariusz jedynie je pobiera i przekazuje dalej.
Czy przy zakupie od dewelopera płaci się PCC?
Nie, jeśli sprzedaż jest opodatkowana VAT. Ustawa o PCC wyłącza czynności w zakresie, w jakim podlegają VAT, a wyjątek dotyczy dopiero zakupu szóstego i kolejnego lokalu w tej samej inwestycji. Taksa za umowę deweloperską i za umowę przeniesienia własności wynosi najwyżej połowę stawki podstawowej.
Ile kosztuje umowa przedwstępna u notariusza?
Rozporządzenie przewiduje połowę stawki z § 3 dla umowy zobowiązującej zawartej pod warunkiem lub z zastrzeżeniem terminu. Czy kancelaria zastosuje ten przepis do Twojej umowy przedwstępnej, zapytaj przed wizytą i poproś o wyliczenie na piśmie.
Ile wypisów aktu potrzebuję?
Tyle, ile osób i instytucji ma dostać dokument: zwykle po jednym dla stron, a przy kredycie także dla banku. Każda rozpoczęta strona wypisu to maksymalnie 6 zł netto, więc przy długim akcie liczba wypisów potrafi podnieść rachunek o kilkaset złotych.
Źródła
- Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej, § 2-7, 12 i 16 (Dz.U. 2024 poz. 1566) - Dziennik Ustaw, API ELI Kancelarii Sejmu (dostęp: 2026-10-01)
- Projekt rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej - Rządowe Centrum Legislacji (dostęp: 2026-10-01)
- Wzrost maksymalnych stawek taksy notarialnej: projekt nowelizacji rozporządzenia - Czasopismo Lege Artis (dostęp: 2026-10-01)
- Rzecznik: na jakiej podstawie notariusze doliczają ludziom do opłat VAT? Wyjaśnienia Krajowej Rady Notarialnej - Biuletyn Informacji Publicznej RPO (dostęp: 2026-10-01)
- Opłaty notarialne - Kancelaria Notarialna Nowakowska-Sperka (dostęp: 2026-10-01)
- Notariusz ma prawo do dodatkowej opłaty za wniosek wieczystoksięgowy (uchwała SN III CZP 5/13) - Rzeczpospolita (dostęp: 2026-10-01)
- Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, art. 42 i 46 (Dz.U. 2025 poz. 1228) - Dziennik Ustaw, API ELI Kancelarii Sejmu (dostęp: 2026-10-01)
- Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych, art. 2 pkt 4, 4, 6, 7, 7a, 9 pkt 17 i 10 (Dz.U. 2026 poz. 191) - Dziennik Ustaw, API ELI Kancelarii Sejmu (dostęp: 2026-10-01)
- Koszty notarialne przy zakupie nieruchomości w 2026 roku - Money.pl (dostęp: 2026-10-01)
Tekst przygotowała Redakcja Denwi. Zasady, na jakich powstają nasze materiały, opisujemy w polityce redakcyjnej. Znalazłeś błąd albo nieaktualną informację? Napisz do nas.