Rolniczy handel detaliczny (RHD)

Rolniczy handel detaliczny (RHD) to forma sprzedaży żywności przez rolnika, zdefiniowana w ustawie o bezpieczeństwie żywności i żywienia: polega na produkcji żywności zawierającej co najmniej jeden składnik pochodzący w całości z własnej uprawy, hodowli lub chowu i na zbywaniu jej konsumentowi finalnemu albo zakładom prowadzącym handel detaliczny, na przykład sklepom i restauracjom. Nie wymaga zakładania działalności gospodarczej, wymaga natomiast wpisu do rejestru zakładów u powiatowego lekarza weterynarii (żywność pochodzenia zwierzęcego i złożona) albo u państwowego powiatowego inspektora sanitarnego (żywność pochodzenia niezwierzęcego).

Kiedy się z tym spotkasz

Robisz dżemy z własnych truskawek, sery z mleka od własnych krów, kiszonki z warzyw z pola i chcesz je sprzedawać przy bramie, na targu albo przez ogłoszenie. To typowy zakres RHD. Warunek własnego składnika jest jeden dla całej formy: bez niego to zwykły handel detaliczny, z pełnymi obowiązkami przedsiębiorcy.

Sprzedaż konsumentowi nie ma w RHD limitów ilościowych. Limity z rozporządzenia ministra rolnictwa dotyczą tylko dostaw do sklepów, restauracji i stołówek. Szczegółowe tabele zebraliśmy w tekście o limitach rolniczego handlu detalicznego.

Ile można zarobić bez podatku w RHD?

Zwolnienie działa tylko wtedy, gdy spełnisz naraz warunki z art. 20 ust. 1c ustawy o PIT:

Limit 100 000 zł dotyczy wyłącznie przetworów. Sprzedaż surowych płodów prosto z pola, na przykład zboża czy ziemniaków w workach, to przychód z działalności rolniczej, do której ustawy o PIT się nie stosuje. Tę sytuację opisujemy w tekście o tym, gdzie sprzedać zboże i płody rolne.

Na co uważać

Rejestracja przed pierwszą sprzedażą. Wniosek o wpis do rejestru w inspekcji sanitarnej składa się co najmniej 14 dni przed rozpoczęciem działalności (art. 64 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia). Produkty zwierzęce rejestruje powiatowy lekarz weterynarii, według własnych przepisów, więc termin sprawdź w swoim inspektoracie.

Ewidencja od pierwszej złotówki. Bez ewidencji zwolnienie z PIT nie przysługuje, nawet jeśli przychód jest dużo niższy od limitu.

RHD to nie sprzedaż bezpośrednia. Sprzedaż bezpośrednia obejmuje tylko nieprzetworzone surowce i ma inne zasady co do obszaru. Można prowadzić obie formy równolegle, ale każdą według jej własnych wymagań.

Oznakowanie stoiska. W miejscu sprzedaży konsumentowi musi być napis „rolniczy handel detaliczny”, dane sprzedającego i adres miejsca produkcji.

Przy sprzedaży większych partii płodów rolnych, zwłaszcza do skupu lub innego gospodarstwa, warto spisać warunki. Gotowy wzór: umowa sprzedaży płodów rolnych.